Đại dịch cúm xảy ra khi một virus cúm với một ngưng kết tố hồng cầu (HA) mà dựa vào nó có ít hay không có miễn dịch tồn tại, xuất hiện trong quần thể người và truyền nhiễm hiệu quả từ người sang người. Virus cúm A/H1N1 đã lưu hành ở người từ năm 1918 cho đến đại dịch cúm A/H2N2 vào năm 1957. Trong suốt giai đoạn này có một sự thay đổi kháng nguyên của virus cúm A/H1N1 ở người khác xa so với virus năm 1918. Virus cúm A/H1N1 từ nhừng năm đầu 1950 đã lại xảy ra ở người vào năm 1977. Từ năm 1977 đến năm 2009, có sự tiến hóa kháng nguyên xa hơn của virus cúm A/H1N1 ở người.
Virus cúm A/H1N1 năm 2009 chứa một sự tái tổ hợp của những đoạn gen mà trước đây vẫn chưa được báo cáo ở virus cúm lợn hay virus cúm người ở Mỹ hay nơi nào khác. Phân tích trình tự virus cúm A/H1N1 của năm 2009 cho đến nay được phân lập từ Mỹ và Mexico đã không nhận ra những đặc điểm phân tử cho thấy khả năng lây lan hay độc lực tăng lên. Những vị trí gắn kết với thể nhận đã được biết của protein H1HA là điển hình của nhiều virus cúm lợn cổ điển khác được phân lập từ Bắc Mỹ.
Kháng thể chống lại glycorotein bề mặt HA là sự quan trọng chính cho sự bảo vệ chống lại sự truyền nhiễm và HA là thành phần đầu tiên của vacine cúm được cấp phép hiện nay. Để quyết định đặc điểm kháng nguyên của virus cúm A/H1N1 của năm 2009, 18 virus được phân lập ở Mexico và 38 virus được phân lập ở Mỹ được mô tả trong thí nghiệm HI sử dụng kháng huyết thanh của thỏ sau khi lây nhiễm virus H1 của lợn.
Trong số những loại virus trong lịch sử, virus cúm A/H1N1 của năm 2009 thì tương đồng đồng về kháng nguyên nhất đối với virus cúm A/H1N1 trên heo. Chỉ có một vài thay thế amino acid trong HA trong virus cúm A/H1N1 của năm 2009 được phân tích cho đến ngày nay và không một thay đổi amino acid nào có một tác động kháng nguyên. Sự thay đổi kháng nguyên virus cúm A/H1N1 của năm 2009 đang lưu hành trên người hiện nay có ít sự thay đổi kháng nguyên hơn so với virus cúm mùa ở người.
Sự lưu hành của virus cúm A/H1N1 có nguồn gốc từ heo trên người với sự đa dạng kháng nguyên HA và một thành phần di truyền chưa được nhận biết trước đây đang là mối quan tâm đối với các nhân viên sức khỏe cộng đồng trên toàn thế giới. Việc giải trình tự toàn bộ genome sẽ giám sát khả năng của những sự kiện tái tổ hợp cũa virus trong tương lai.
Lược dịch: KS. Đậu Thị Kim Dung
http://www.sciencemag.org/cgi/content/full/325/5937/197
Science Express on 22 May 2009